कन्सलटेन्सी व्यवसाय व्यवस्थित गर्नका लागि निर्देशिका संशोधन गर्नुपर्छ

प्रकाशित मिति :2018-05-08 11:31:42

गीता रिजाल
उपाध्यक्ष, स्वतन्त्र शैक्षिक परामर्श संघ (फेकन)
प्रबन्ध निर्देशक, निमास एजुकेशन कन्सलटेन्सी
फेकनको उपाध्यक्षमा निर्वाचित हुनु भएको छ । समग्र कन्सलटेन्सी व्यवसायको विकासमा के कस्ता काम गर्न सकिन्छ ?
एजुकेशन कन्सलटेन्सी व्यवसाय प्रत्येक समय विकासको क्रममा छ । विगतको तुलनामा व्यवसायीहरु मर्यादित बन्दै गएका छन् । विद्यार्थीहरुले सही सूचना पाएका छन् । मन्त्रालयमा दर्ता भएर सञ्चालन भएर निर्देशिका पालना गर्दै काम गरिरहेका छन् । तालिम लिएर आफूलाई अझ बढी सक्षम बनाउँदै लगेका छन् । विस्तारै यो परिवर्तन हुँदै गएको छ । अझै केही सुधारहरु छन जसलाई हामीले नीतिगत तहमा काम गर्नुपर्ने अवस्था छ । कन्सलटेन्सी व्यवसायलाई नियमन गर्नका लागि बनाइएको निर्देशिका मै परिवर्तन गर्नु जरुरी देखिन्छ । कतिपय कुरामा निर्देशिका नै बाँझिएको देखिन्छ । यसले हामीलाई काम गर्नका लागि समस्या भइरहेको छ । निवकरण गर्नेदेखि दर्ताको प्रक्रियामा सुस्त गतीमा चलिरहेको छ । त्यस्तै, दर्ताको प्रक्रिया पनि प्रभावकारी ढंगले हुन सकेको छैन् । र यो कुरा मन्त्रालयले पनि स्वीकार गरिसकेको कुरा हो ।

यसका लागि के गर्न सकिन्छ जस्तो लाग्छ ?
हामी कन्सलटेन्सी व्यवसायीहरुले भनेको के हो भने सबै अनलाइन प्रणाली हुनुप¥यो । विगतमा हाम्रै सुझावमा अनलाइन प्रणालीका लागि अग्रसरता नदेखाएको होइन । यसका लागि मन्त्रालयले काम पनि अगाडि बढाएको हो । तर अहिलेसम्म त्यो काम पूरा हुन सकेको छैन् । अहिले एउटा कन्सलटेन्सीको फाइल खोज्न घन्टौ समय लाग्छ । अनलाइनबाट भयो भने त्यो निकै सहज हुन्छ । सबै अनलाइन प्रणालीमा भयो भने मन्त्रालयलाई पनि सहज हुने र हामीलाई पनि सहज हुने भयो । यसले तथ्यांक संकलन गर्न पनि सहज हुन्छ ।
कन्सलटेन्सी व्यवसायलाई अहिले प्रत्येक वर्ष नविकरण गर्नुपर्ने प्रावधान छ । तर एक वर्षमा मन्त्रालयले नविकरण गर्न समेत सकेको छैन् । त्यसैले यसलाई कम्तीमा ५ वर्षका लागि भयो भने हामीलाई पनि सहज हुन्छ । २ हजारभन्दा बढीले दर्ताका लागि आवेदन दिएका छन् । त्यो काम मन्त्रालयले गर्न सकेको छैन् । त्यसमाथि नविकरण काम अगाडि बढाउनै सकेको छैन । त्यसैले कन्सलटेन्सी व्यवसायलाई व्यवस्थित गराउनका नविकरणको प्रावधान कम्तीमा ५ वर्ष वा त्यो पनि नसकिए ३ वर्षको प्रावधान राख्दा सहज हुन्छ ।

यस क्षेत्रमा विद्यार्थीले भोग्नु परेका समस्यालाई कसरी व्यवस्थित गर्न सकिन्छ ?
विद्यार्थीका हकमा खास गरी २ वटा समस्या देखिएका छन् । पहिले एनओसी लिने समय मै समस्या देखिन्छ भने अर्को ट्युसन फिको प्रोटेक्सनको कुरामा देखिन्छ । यसको समस्या समाधानका लागि सरकारले एनओसी लिने बेलामा विद्यार्थीलाई समस्या सिर्जना गरिदिनु भएन । सरकारले नै विद्यार्थी कुन देशमा जान मिल्ने, कुन विश्वविद्यालय वा कलेजमा जान मिल्ने भन्ने पहिले नै यकिन गर्न सक्यो भने त्यही अनुसार एनओसी जारी गर्न सकिन्छ । त्यसो गर्न सकेमा मात्रै विद्यार्थीले एनओसी लिने समयमा समस्या बेहोर्नु नै पर्दैन् । कतिपय अवस्थामा एनओसी लिन मात्रै १ सातासम्म कुर्नपर्ने अवस्था छ । त्यसका लागि एनओसी लिनका लागि अनलाइनबाट फारम भर्ने व्यवस्था गरेको खण्डमा त्यो समस्या पनि समाधान हुन्छ । त्यसलाई सहजीकरण गर्नका लागि अनलाइनबाट फारम भर्ने प्रणाली ल्याएको खण्डमा समस्या समाधान भइसक्छ । र यो त्यती ठूलो विषय पनि होइन । दृढ इच्छा शक्ती हुने हो भने छोटो समय मै काम गर्न सकिन्छ ।
दोस्रो समस्या भनेको ट्युसन प्रोटेक्सनको कुरा हो । बीमा गर्नु समस्या समाधानको विकल्प हो तर हाम्रो हकमा त्यो लागू गर्न व्यवहारिक रुपमा सकिन्न । विद्यार्थीको पैसा विदेशमा जान्छ । नेपालमा रहने कुरा भएन । जब पैसा आफूसँग रहन्न त्यसको बीमा सरकारले कसरी गर्न सक्छ । यो सम्भव कुरा होइन । तर सरकार सम्बन्धित देशसँग छलफल तथा वार्ताका माध्यमबाट नेपाली विद्यार्थीको ट्युसन प्रोटेक्सनको सम्झौता गर्न भने सक्छ । जस्तो अहिले अष्ट्रेलिया तथा न्यूजिल्याण्ड जाने विद्यार्थीको हकमा त्यो सुविधा छ भने अन्य देशको हकमा छैन् ।

यी काम गर्नका लागि कन्सलटेन्सी व्यवसायमा रहेका फेकन जस्तै इक्यान र आइरिनसँग कसरी सहकार्य गर्न सकिन्छ ?
हामी तीन वटा भिन्दा भिन्दै संघमा आबद्ध भएर पनि काम गर्ने थलो एउटै हो । उद्देश्य पनि एउटै हो । कतिपय अवस्थामा नीतिगत तहमा छलफल तथा बहस गर्दा हामीबीच तर्क फरक परे पनि हामी सँगै मिलेर जानुको विकल्प रहन्न । त्यसैले विगतका दिनहरुमा जस्तै आगामी दिनमा पनि हामी संस्थाहरुबीच एक जुट भएर एउटै मुद्धा लिएर अगाडि बढ्नु पर्छ भन्ने लाग्छ । त्यसका लागि हामीले समय समयमा छलफल तथा बहस पनि गरिरहेका हुन्छौ । केही दिन अगाडि फेकनले इक्यान र आइरिनसँग टीआईटीआईको तालिमका विषयमा छलफल ग¥र्यौ । त्यसबाहेक सरकारले बढाएको तालिम शुल्क २ हजार रुपैयाँले कम गर्न सफल भयौ । सरकारले १२ हजारबाट एकैपटक ४ हजारले बढाएर १६ हजार पु¥याएको थियो । त्यसलाई १४ हजार रुपैयाँमा कायम ग¥यौ । निरन्तर रुपमा काम मिलेर काम गरिरहेका छौ र आगामी दिनमा पनि यो सहकार्य निरन्तर नै रहनेछ ।

कक्षा १२ परीक्षा दिएर विदेश जान चाहने विद्यार्थीहरुलाई के सुझाव दिन चाहनुहुन्छ ?
विद्यार्थीहरु स्वदेश वा विदेश जहाँ पढ्न सक्छन् । स्वदेश मै पनि राम्रा विश्वविद्यालयहरु छन् । विदेश पढ्न जान चाहने विद्यार्थीहरुले आफूले कुन देशमा, कुन विश्वविद्यालयमा पढ्न जान चाहेको हो त्यो पहिले नै बुझ्नुपर्छ । विद्यार्थीको आफ्नो आर्थिक अवस्था कस्तो छ ? भाषा माथिको दक्षता कत्तिको छ ? शैक्षिक पुष्ठभूमि कस्तो छ त्यसैका आधारमा विदेश जाने वा नजाने तय गर्नुपर्छ । यती भइसकेपछि राम्रो र भरपर्दो कन्सलटेन्सीबाट विदेश जाँदा विद्यार्थीलाई समस्या पर्दैन् ।

निमास एजुकेशनले के कस्ता सेवा प्रदान गरिरहेको छ ? 
निमासले खास गरी अष्ट्रेलिया, न्यूजिल्याण्ड, युरोप, अमेरिका, क्यानडालगायतका मुलुकका लागि काम गर्दै आएको छ । साथै एमबीबीएसका लागि फिलिपिन्स, चीन तथा बंगलादेशमा विद्यार्थीहरु पठाउँदै आएको छ । केही समय अगाडि मात्रै निमासले विद्यार्थीलाई लक्षित गरी निमास एडु मोबाइल एप्स निर्माण गरेको छ । जसको माध्यमबाट विद्यार्थी निमास र विदेशी शिक्षाबारे मोबाइल एप्सबाट प्राप्त गर्न सक्छन् । मनमा लागेका प्रश्नका उत्तरहरु खोज्न सक्छन् । त्यहीबाट कागजपत्र पठाएर अप्लाइन गर्न पनि सक्छन् ।

 

 

 

    Comment Here!

Related NEWS
मुख्य खबर

अक्सफोर्ड कलेजमा उत्कृष्ट शिक्षा

गैंडाकोट–२, नवलपरासीमा रहेको अक्स्फोर्ड कलेज अफ इन्जिनियरिङ एण्ड म्यानेजमेन्ट कलेज २०५७ ( ई.सं.२०००) सालमा पोखरा

पश्चिम नेपालमा उत्कृष्ट हो राप्ती इन्जिनियरिङ कलेज

इन्जिनियरिङ कलेजको रुपमा पश्चिम नेपालमा सबैभन्दा पहिले ११ वर्ष अगाडि स्थापना भएको कलेज हो राप्ती

Read more
ताजा अपडेट
Optimization WordPress Plugins & Solutions by W3 EDGE